Εδώ και 30 χρόνια παρατηρείται μια απότομη αύξηση στα περιστατικά των διατροφικών αλλεργιών. Για παράδειγμα στην Αμερική το 8 % των παιδιών σήμερα παρουσιάζουν μέχρι και θανατηφόρες αντιδράσεις του ανοσοποιητικού τους συστήματος τους σε τρόφιμα όπως είναι τα γαλακτοκομικά, οι ξηροί καρποί, τα ψάρια και τα θαλασσινά. Μια επικρατούσα θεωρία για αυτό είναι ότι στις σύγχρονες κοινωνίες η έλλειψη παθογόνων μικροοργανισμών στον περιβάλλον δεν βοηθάει την ανάπτυξη του ανοσοποιητικού συστήματος των ανθρώπων με αποτέλεσμα να παρουσιάζονται τόσο πολλά περιστατικά υπερευαισθησίας στα τρόφιμα. Τέσσερις ανοσοβιολόγοι από το πανεπιστήμιο του Yale της Αμερικής στην προσπάθεια τους να εξηγήσουν αυτό το φαινόμενο, της αύξησης των διατροφικών αλλεργιών, κάνουν αναφορά στο σύστημα ελέγχου της ποιότητας τροφίμων (ένα πολύπλοκο και υψηλά εξελιγμένο σύστημα που μας προστατεύει από την κατανάλωση επικινδύνων τροφών) που όλοι διαθέτουμε και το οποίο φαίνεται να υπερλειτουργεί προκαλώντας αυτή την έξαρση στις αλλεργίες. Η παρουσία μη φυσικών ουσιών, που εμπεριέχουν τα βιομηχανοποιημένα τρόφιμα, ή η χρήση χημικών, όπως τα υγρά καθαρισμού πιάτων και αυτά που χρησιμοποιούνται στα πλυντήρια πιάτων, ή η απουσία φυσικών μικροβίων από το περιβάλλον στο οποία διαμένουμε, σύμφωνα με τους επιστήμονες επηρεάζει αυτό το σύστημα ελέγχου της ποιότητας τροφών, που διαθέτουμε. Πιο συγκεκριμένα το σύστημα ελέγχου της ποιότητας τροφών είναι κάτι που διαθέτουν όλα τα έμβια όντα και για παράδειγμα οι αισθήσεις της όσφρησης και της γεύσης αποτελούν κομμάτι αυτού του συστήματος, έτσι ώστε αν κάτι μυρίζει άσχημα ή έχει άσχημη γεύση δεν το καταναλώνουμε. Κάτι ανάλογο έχουμε και στο έντερό μας και σε περίπτωση που καταναλώσουμε κάτι τοξικό αυτό εντοπίζεται και αποβάλλεται από το έντερο. Επίσης, η κατανάλωση τοξικών τροφών προκαλεί και την ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού μας συστήματος μέσα από το παρασυμπαθητικό νευρικό μας σύστημα με απώτερο σκοπό την ουδετεροποίηση της απειλής και της προστασίας του οργανισμού μας. Όλα αυτά αποτελούν κομμάτια αυτού του συστήματος ελέγχου της ποιότητας των τροφών που διαθέτουμε. Η αύξηση λοιπόν στις διατροφικές αλλεργίες που παρατηρούμε προκάλεσε την δημιουργία της ‘υπόθεσης υγιεινής’ των διατροφικών αλλεργιών, που είναι αποτέλεσμα της υπερευαισθησίας του ανθρωπινού σώματος σε πρωτεΐνες τροφίμων, ως αποτέλεσμα του αποστειρωμένου περιβάλλοντος που ζούνε οι άνθρωποι σε μεγάλα αστικά κέντρα, σε αντίθεση με ανθρώπους που ζούνε σε πιο αγροτικές περιοχές και εκτίθενται σε περισσότερα μικρόβια, με αποτέλεσμα να παρουσιάζουν και χαμηλότερα ποσοστό διατροφικών αλλεργιών. Οι επιστήμονες από το πανεπιστήμιο του Yale όμως θεωρούν ότι υπάρχουν και περαιτέρω παράγοντες που προκαλούν αυτή την έξαρση στις αλλεργίες όπως η υπερβολική χρήση αντιβιοτικών και η αυξημένη κατανάλωση βιομηχανοποιημένων τροφίμων και κατά επέκταση η μειωμένη πρόσληψη φυσικών συστατικών, με αποτέλεσμα να έχει επηρεαστεί αρνητικά η χλωρίδα του εντέρου. Όλα αυτά συντελούν στην υπερλειτουργία του ανοσοποιητικού μας συστήματος στα τρόφιμα τα οποία εκλαμβάνει ως κάτι τοξικό για το σώμα και συνεπώς στην έξαρση των διατροφικών αλλεργιών που παρατηρούμε τις τελευταίες δεκαετίες.

Καραγιάννης Νικόλαος BSc, SRD, MPhil

Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος-Ερευνητής

Link: CELL